23.03.2026

У Дзень памяці ахвяр Хатынскай трагедыі ў Віцебскай вобласці праходзяць мітынгі-рэквіемы

Віцебшчына далучылася да народнага ўскладання кветак і агульнарэспубліканскай хвіліны маўчання ў памяць аб ахвярах Хатынскай трагедыі.

22 сакавіка 1943 года карнікамі жыўцом спалены або расстраляны 149 жыхароў (у тым ліку 75 дзяцей) вёскі Хатынь, якая стала сімвалам памяці і смутку ўсіх пакаленняў беларусаў.

У Беларусі было праведзена больш за 180 буйных карных аперацый. Колькасць ахвяр генацыду перавышае 3 млн. чалавек.

ВІЦЕБСК

У Віцебску ўсклалі кветкі ля памятнага знака на месцы пакарання смерцю савецкіх патрыётаў у гады Вялікай Айчыннай вайны. З першых дзён акупацыі ля будынка абласнога краязнаўчага музея была ўстаноўлена шыбеніца, на якой стаялі публічныя пакаранні. На гэтым месцы ў 1967 годзе ўсталяваны памятны знак.

Паводле слоў намесніка пракурора горада Віцебска Юрыя Шыбалава, цяпер працягваецца крымінальная справа аб генацыдзе беларускага народа. На Віцебшчыне ў ходзе расследавання ўстаноўлена не менш як 166 раней невядомых месцаў (у Віцебску - не менш як 49), у якіх нацысты знішчалі і захоўвалі беларускіх грамадзян.

Удзельнікі мерапрыемства здзейснілі аўтапрабег. Канчатковым пунктам маршруту стаў мемарыяльны знак на месцы былой вёскі Лычнева Віцебскага раёна. Яна знаходзілася за 3 км ад аграгарадка Тарасенкі Запольскага сельсавета, перад вайной у ёй пражывалі 185 чалавек. Падчас карнай аперацыі ў чэрвені 1942 гітлераўцы забілі 144 жыхара і спалілі вёску (40 двароў). Пасля вайны яна не адрадзілася.

У памяць аб ахвярах фашызму ў 1988 годзе на месцы спаленай вёскі ўсталяваны памятны знак. Лычнёва ўшанавана ў мемарыяльным комплексе «Хатынь».

НАВАПОЛАЦК

У мікрараёне Баравуха г. Наваполацка на мемарыяльным комплексе "Звязда" адбыўся мітынг-рэквіем, прысвечаны Дню памяці ахвяр Хатынскай трагедыі.

У мерапрыемстве прыняў удзел старшыня Віцебскага абласнога Савета дэпутатаў Дзмітрый Дзямідаў, кіраўніцтва Наваполацкага гарвыканкама, дэпутаты, прадстаўнікі працоўных калектываў, грамадскіх аб'яднанняў, ветэраны і моладзь.

– Хатынь – гэта не толькі сімвал вечнай памяці і болю, які сціхае, але і ўрок мужнасці. У змаганні за сваю свабоду і незалежнасць на працягу ўсяго перыяду акупацыі наш народ мужна адстойваў сваё права на жыццё. І мы павінны памятаць тыя страшныя ўрокі і перадаваць гэтую памяць у спадчыну нашым дзецям, - адзначыў Дзмітрый Дзямідаў.

У завяршэнні мітынгу да мемарыяла леглі пунсовыя гваздзікі як сімвал памяці і смутку аб тых, чые жыцці абарвала Вялікая Айчынная вайна.

Полацкі раён

Паблізу вёскі Гарнаполле Полацкага раёна, дзе фашыстамі былі расстраляны 139 мірных жыхароў, адбыўся мітынг-рэквіем, прысвечаны Дню памяці ахвяр Хатыні і спаленых вёсак.

Ушанаваць памяць нявінных ахвяр, чые лёсы бязлітасна былі абарваны ў гады Вялікай Айчыннай вайны, сабраліся намеснік старшыні Віцебскага аблвыканкама Вячаслаў Дурноў, старшыня Полацкага райвыканкама Васіль Шылаў, прадстаўнікі пракуратуры, працоўных калектываў, грамадскіх аб'яднанняў, жыхары вёскі.

- Захаванне памяці аб Хатыні, аб спаленых вёсках, аб кожным загінуўшым - гэта наш святы абавязак. Хатынская трагедыя - урок аб тым, да чаго прыводзіць нянавісць, да чаго прыводзіць ідэалогія перавагі, да чаго прыводзіць абыякавасць да чалавечага жыцця. Сёння, калі свет сутыкаецца з выклікамі, калі зноў гучаць заклікі да гвалту і агрэсіі, асабліва важна памятаць урокі гісторыі, - звярнуўся да прысутных Вячаслаў Дурноў.

Прысутныя ўшанавалі хвілінай маўчання тых, чые жыцці абарваліся 29 мая 1944 года на паляне ў лесе, і ўсклалі да брацкай магілы кветкі.

ГАРАДОКСКІ РАЙОН

Сотні вянкоў і кветак да мемарыяла, госці з Віцебска і іншых раёнаў. У Гарадку правялі мітынг-рэквіем, прысвечаны Дню памяці ахвяр Хатынскай трагедыі.

Мерапрыемства прайшло ля мемарыяльнага комплексу "Пантэон памяці" ў Вараб'ёвых гарах. У ім прынялі ўдзел старшыні райвыканкама Ірына Палякова і раённага Савета дэпутатаў Святлана Зуева, старшыня абласнога камітэта прыродных рэсурсаў і аховы навакольнага асяроддзя Раман Колца, член савета абласной арганізацыі РГА "Патрыёты Беларусі" і рэспубліканскага савета медыцынскіх работнікаў Міністэрства аховы здароўя Рэспублікі Беларусь Андрэй Ніканаў, і моладзь.

- 22 сакавіка - дзень асаблівай смутку, калі час нібы замірае, саступаючы месца цішыні, у які чутны толькі стук сэрцаў, якія захоўваюць памяць, - адзначыла Ірына Палякова. - У гэты дзень мы схіляем галовы перад светлай памяццю сотняў тысяч нявінных ахвяр, чые жыцці перапыніла Вялікая Айчынная вайна. Хатынь стала сімвалам болю ўсёй Беларусі.

Трагедыя адгукаецца асаблівым болем у сэрцах жыхароў Гарадокшчыны. Звыш 300 яе вёсак пацярпелі ў полымі вайны, 13 з іх падзялілі страшны лёс Хатыні. Фашысты знішчылі некалькі тысяч чалавек.

- Падчас карных аперацый нашым землякам прыйшлося зведаць невыносныя пакуты, прайсці праз пекла, якое зладзілі акупанты на гарадоцкай зямлі, - падкрэсліла кіраўнік раёна. - Адной з самых крывавых старонак у летапісе раёна стала восень 1942 года. Падчас карнай аперацыі "Клетка малпы" гітлераўцы літаральна спустошылі халамерскі край. За пяць дзён яны забілі звыш 1,2 тыс. мірных жыхароў, ператварылі ў папялішчы 58 вёсак.

У Дзень памяці Хатынскай трагедыі беларусы аплакваюць усіх, хто не вярнуўся з той вайны, у тым ліку нявінных ахвяр нацызму. Усе яны змагаліся за свабоду роднай зямлі.

- Мы з вамі знаходзімся ў адным са святых месцаў нашага раёна - тут у гады Вялікай Айчыннай вайны было знішчана звыш 2 тыс. мірных жыхароў. Захопнікі расстрэльвалі цэлыя сем'і, не шкадуючы старых, жанчын і дзяцей, жорстка расправіліся з людзьмі з 26 размешчаных у акрузе вёсак, - запэўніла Ірына Палякова. - Час павінен на сціраць дэталі гісторыі, а захоўваць іх для вечнасць. Таму на месцы масавых растрэлаў людзей быў узведзены мемарыял, які дазволіць захаваць праўду пра зверствы гітлераўцаў для будучых пакаленняў.

Абавязак тых, хто цяпер жыве - беражліва захоўваць памяць аб страшных падзеях мінулага, і не даць бядзе зноў разгуляцца на нашай Радзіме.

- Тое, што адбылося тады падкрэслівае, які далікатны і важны мір для ўсіх нас, якой страшнай цаной Беларусі дасталася свабода і незалежнасць, - сказала кіраўнік раёна. - Мы абавязаны памятаць пра тых, хто падарыў нам мірнае неба над галавой, рызыкуючы жыццём у баях, падполлі або партызанскіх атрадах. Гэта не проста традыцыя, а святы абавязак жывых перад загінуўшымі.

ВЕРХНЯДВІНСКІ РАЙОН

Мітынг памяці ахвяр Хатынскай трагедыі і генацыду беларускага народа ў гады Вялікай Айчыннай вайны праводзіцца ля Мемарыяла "Сцяна памяці" ў вёсцы Яніна Верхнядзвінскага раёна.

У гады вайны ў Верхнядзвінскім раёне загінуў кожны другі жыхар, спалена больш за 430 вёсак, многія з якіх разам з людзьмі.

Старшыня Верхнядзвінскага раённага Савета дэпутатаў Ірына Козел нагадала аб зверствах, якія тварылі фашысты з мірным насельніцтвам нашага краю ў гады вайны, заклікала захоўваць памяць і берагчы мір.

Да Мемарыяла памяці ахвяр вайны ў Верхнядзвінскім раёне ляглі кветкі.

ЛЕПЕЛЬСКІ РАЙОН

На Лепельшчыне праходзяць памятныя мерапрыемствы і цырымоніі народнага ўскладання кветак да мемарыялаў і помнікаў населеных пунктаў, якія паўтарылі лёс Хатыні. Так, дзясяткі лепельчан сёння сустрэліся ў вёсцы Слабодка Стайскага сельсавета, дзе размешчана брацкая магіла ахвяр фашызму на месцы знішчанай гітлераўцамі вёскі.

Да вайны ў вёсцы Слабодка было 28 дамоў і 139 жыхароў. Фашыстамі знішчана - 28 дамоў і 127 жыхароў.

Памятнае месца сабрала прадстаўнікоў раённай улады, сілавых структур, пракуратуры, грамадскіх аб'яднанняў і арганізацый, навучэнцаў, моладзь, працоўныя калектывы і іншых неабыякавых...

Віктар Азаранак, дэпутат Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь:

- Страшныя падзеі Вялікай Айчыннай вайны забываць нельга, колькі б часу не прайшло. Трэба не толькі захоўваць памяць аб ахвярах, але і ўстанавіць усіх, хто быў вінаваты ў знішчэнні мірнага насельніцтва нашай краіны...

Ігар Урбан, старшыня Лепельскага раённага Савета дэпутатаў:

- Хочацца, каб помнікі і мемарыялы дарослыя наведвалі разам з дзецьмі, даносячы да будучага пакалення гістарычную праўду, фармуючы тым самым у юных беларусаў адказнасць за захаванне міру, заваяванага іх дзядамі і прадзедамі.

Намеснік пракурора Лепельскага раёна Аляксандр Філімонаў:

- Агністы смерч вайны не абышоў бокам і наш раён. Дзень памяці спаленых вёсак нагадвае нам аб адвагі, стойкасці і адзінстве народа. Мы шануем іх ахвяры і павінны шанаваць мір і свабоду, каб трагедыі такога маштабу больш не паўтарыліся ніколі.

Лепельчане хвілінай маўчання ўшанавалі памяць ахвяр трагедыі ў Хатыні і ахвяр генацыду беларускага народа. Прысутныя ўсклалі кветкі да помніка.

Глыбоцкі раён

«Ведаць сваю гісторыю - без яе няма будучыні. Памятаць - каб трагедыя вайны ніколі не паўтарылася». Гэтыя словы старшыні Глыбоцкага раённага Савета дэпутатаў Веры Цяліцы сталі лейтматывам мітынгу-рэквіема ва ўрочышчы "Лаўрынаўка".

У сваім звароце да прысутных Вера Міхайлаўна падкрэсліла, як важна шанаваць свет, заваяваны коштам мільёнаў жыццяў, і як міралюбівая палітыка нашай дзяржавы з'яўляецца залогам стабільнасці і бяспекі.

Валерый Дайлідзёнак, пракурор Глыбоцкага раёна, нагадаў пра страшную статыстыку краю: 138 вёсак Глыбоччыны сталі "агністымі", 11 807 мірных жыхароў былі забітыя і закатаваныя падчас карных аперацый.

"Наша задача — берагчы свой крохкі свет", — сказаў на заканчэнне ён.

Вельмі кранальным і моцным стаў выступ на мітынгу вучня СШ №1 ім. П. А. Сухога Арцёма Скараходава.

Як удзельнік праекта "Цягнік Памяці-2023", Арцём гаварыў ад асобы ўсяго маладога пакалення. Ён расказаў, як важна не проста ведаць гісторыю па падручніках, а адчуваць яе, прапускаючы праз сябе.

"Мы даем абяцанне: мы не дазволім забыць праўду пра вайну. Мы зробім усё, каб мір на нашай зямлі заставаўся непарушным", — паабяцаў Арцём.

Менавіта ў гэтай пераемнасці пакаленняў, у падпаленых вачах такіх хлопцаў, як Арцём, - залог таго, што памяць аб подзвігу продкаў і аб страшным кошце Перамогі будзе жыць вечна.

ЛЁЗНЕНСКІ РАЙОН

На мемарыяльным комплексе "Адаменская горка" паблізу помніка ахвярам, якія загінулі ў гады Вялікай Айчыннай вайны, прайшоў мітынг памяці, прысвечаны Дню памяці ахвяр Хатынскай трагедыі, з удзелам навучэнцаў гарпасёлка Лёзна.

Роўна ў 12.00 удзельнікі мітынгу хвілінай маўчання ўшанавалі памяць ахвяр трагедыі ў Хатыні і ахвяр генацыду беларускага народа.

МІЁРСКІ РАЙОН

Хвілінай маўчання ўшанавалі памяць ахвяр Хатынскай трагедыі ў Міёрскім раёне.

Кіраўніцтва раёна, прадстаўнікі працоўных калектываў і моладзь усклалі кветкі да памятнага знака ў гонар воінаў-вызваліцеляў Мёраў ад нямецка-фашысцкіх захопнікаў.

Докшыцкі раён

Моладзь Докшыччыны хвілінай маўчання ўшанавала памяць ахвяр трагедыі ў Хатыні і ахвяр генацыду беларускага народа.

Мітынг з удзелам сяброў раённай арганізацыі БРСМ адбыўся ў райцэнтры ля брацкай магілы загінуўшых воінаў і партызан на плошчы імя Героя Савецкага Саюза І.С. Палявога.

У сельсаветах Докшыцкага раёна прайшлі мерапрыемствы, прысвечаныя памяці ахвяр трагедыі ў Хатыні.

Да падножжаў помнікаў і абеліскаў усклалі кветкі ў памяць аб усіх населеных пунктах Беларусі, якія былі спалены ў час Вялікай Айчыннай вайны.

БРАСЛАЎСКІ РАЙОН

Вёскі Рэпаўшчына і Стайкі Браслаўскага раёна падзялілі лёс Хатыні. Работнікі Замошскага лясніцтва, па традыцыі, штогод ускладаюць кветкі, аддаючы памяць мірным жыхарам, сваім землякам, якія загінулі ў гады вайны.

"Витебские вести"